Brytyjski rząd rozpoczyna szeroko zakrojoną akcję przeglądu ponad 200 tysięcy przypadków świadczenia Carer’s Allowance. Powodem są niejasne wytyczne dotyczące rozliczania zmiennych dochodów, które przez lata powodowały, że opiekunowie nieświadomie popadali w długi wobec państwa. Szacuje się, że około 25 tysięcy osób może spodziewać się umorzenia zadłużenia, jego zmniejszenia lub zwrotu już spłaconych kwot.
- Departament ds. Pracy i Emerytur (DWP) przejrzy ponad 200 tysięcy przypadków świadczenia Carer’s Allowance z lat 2015-2025, gdzie mogło dojść do nieprawidłowych naliczeń.
- Około 25 tysięcy opiekunów, którzy nieświadomie przekroczyli limit dochodów z powodu nieprecyzyjnych zasad, może otrzymać umorzenie długu lub zwrot pieniędzy.
- Osoby objęte przeglądem nie muszą same się zgłaszać – DWP skontaktuje się z nimi w razie potrzeby. Równolegle trwają prace nad reformą systemu.
Historyczny błąd systemu
Problem sięga kwietnia 2015 roku, kiedy to wprowadzone wytyczne dotyczące uśredniania nieregularnych, zmiennych dochodów były niejasne i nie odzwierciedlały właściwie przepisów prawa. W efekcie opiekunowie, którzy łączyli co najmniej 35 godzin nieodpłatnej opieki z pracą zarobkową, często bez swojej wiedzy przekraczali tygodniowy limit dochodów uprawniający do zasiłku. Przez lata gromadzili więc wobec DWP długi, o których istnieniu nie mieli pojęcia.
Reakcja na niezależny raport
Decyzja o przeglądzie przypadków jest bezpośrednią odpowiedzią rządu na rekomendacje zawarte w niezależnym raporcie Sayce Review dotyczącym nadpłat Carer’s Allowance, opublikowanym w listopadzie 2025 roku. Rząd zaakceptował 38 z 40 zawartych w nim zaleceń. Sekretarz stanu, Pat McFadden, przyznał, że “odziedziczono system, który pozostawiał nieodpłatnych opiekunów z długami, mimo że nie była to ich wina”.
Jak będzie wyglądał proces?
Przegląd obejmie przypadki z okresu od kwietnia 2015 do września 2025 roku, w których nadpłaty wynikały wyłącznie z błędnych wytycznych dot. uśredniania dochodów. DWP deklaruje, że w większości spraw posiada już wszystkie niezbędne dane, więc opiekunowie nie muszą podejmować żadnych działań. To departament ma się z nimi skontaktować, jeśli będzie potrzebował dodatkowych informacji. Wsparcia merytorycznego będą mogli również zasięgnąć u zaufanych organizacji partnerskich.
Głos organizacji opiekuńczych
Organizacje reprezentujące opiekunów przyjęły decyzję rządu z uznaniem. Helen Walker, szefowa Carers UK, nazwała ją “decydującym działaniem naprawczym” po latach kampanii na rzecz rozwiązania tego problemu. Podkreśliła, że setki opiekunów doświadczyły z jego powodu poważnych trudności finansowych i emocjonalnych. Kirsty McHugh z Carers Trust dodała, że akcja “przywróci sprawiedliwość tysiącom osób ukaranych bez własnej winy”.
Szerszy kontekst reform
Akcja naprawcza nie jest jedyną zmianą. Rząd podniósł już limit tygodniowych dochodów netto dla Carer’s Allowance do rekordowej kwoty 204 funtów na rok podatkowy 2026/27, co pozwala niektórym opiekunom zarobić rocznie około 10 000 funtów i nadal otrzymywać świadczenie. Prowadzone są również prace nad głębszą modernizacją zasiłku, w tym nad automatyzacją obliczeń dochodów oraz zastąpieniem obecnego sztywnego progu dochodowego systemem stopniowanym (tapered), co ma zapobiec podobnym problemom w przyszłości.
W 2026 roku mija 50 lat od wprowadzenia Carer’s Allowance. Zapowiadane reformy mają być jednymi z najistotniejszych w jego historii, mając na celu odbudowę zaufania i stworzenie sprawiedliwszego systemu wsparcia dla osób, których nieodpłatna praca jest fundamentem lokalnych społeczności.
Źródło: Department for Work and Pensions / gov.uk