W Culham w Oxfordshire oficjalnie rozpoczął działalność Diagnostics Innovation Centre of Excellence (DICE) – nowe, krajowe centrum mające umocnić pozycję Zjednoczonego Królestwa jako światowego lidera w zaawansowanej diagnostyce dla energetyki termojądrowej. Placówka, zarządzana przez UK Atomic Energy Authority (UKAEA), ma być hubem wiedzy i współpracy dla globalnych partnerów oraz brytyjskiego przemysłu.
- Nowe centrum DICE (Diagnostics Innovation Centre of Excellence) skupi ekspertów z dziesięcioleciami doświadczenia w projektowaniu systemów pomiarowych dla reaktorów fuzyjnych, takich jak JET czy MAST Upgrade.
- Ośrodek ma już podpisane kontrakty o łącznej wartości ponad 10 milionów funtów z dziesięcioma organizacjami, co świadczy o dużym, komercyjnym zainteresowaniu jego technologiami.
- DICE będzie nie tylko wspierać rozwój energetyki termojądrowej, ale także badać zastosowanie swoich precyzyjnych technologii diagnostycznych w innych sektorach, np. w badaniach medycznych.
Co bada centrum DICE?
Energetyka fuzyjna, mająca na celu odtworzenie procesów zachodzących we wnętrzu Słońca, opiera się na podgrzaniu gazu – plazmy – do ekstremalnie wysokich temperatur. Kluczem do bezpiecznego kontrolowania tej reakcji jest stały, precyzyjny pomiar parametrów plazmy, takich jak jej temperatura, gęstość, kształt i stabilność. To właśnie zadanie dla wyspecjalizowanych systemów diagnostycznych, których projektowanie wymaga unikalnej wiedzy.
DICE gromadzi specjalistów z wieloletnim doświadczeniem zdobytym przy projektowaniu, budowie i obsłudze takich systemów dla najważniejszych na świecie maszyn fuzyjnych, w tym dla rekordowego JET (Joint European Torus), który działał w Culham. Dzięki temu brytyjski zespół należy do najbardziej doświadczonych na świecie.
Wsparcie dla gospodarki i współpraca międzynarodowa
Centrum ma pełnić rolę ośrodka współpracy pomiędzy brytyjskim przemysłem, międzynarodowymi partnerami z sektora fusion oraz innymi branżami, które mogą skorzystać z zaawansowanych technologii pomiarowych. Jego celem jest wspieranie rozwoju łańcucha dostaw w całej Wielkiej Brytanii oraz szkolenie nowego pokolenia specjalistów.
David Croft, szef DICE w UKAEA, podkreśla: „Możliwości DICE stale rosną, a w naszych laboratoriach zainstalowano już najnowocześniejszy sprzęt. Jednak największą siłą są nasi ludzie. Z dziesięcioleciami doświadczenia w projektowaniu, budowie, instalacji, analizie i operacji systemów diagnostycznych, zespół DICE oferuje wiedzę, która jest niezrównana”.
Perspektywy poza fuzją
Oprócz kluczowej roli w dążeniu do czystej energii fuzyjnej, ośrodek będzie badał komercyjne zastosowania swoich technologii w sąsiednich sektorach. Precyzyjne systemy diagnostyczne opracowane dla ekstremalnych warunków panujących w reaktorach mogą znaleźć zastosowanie m.in. w zaawansowanych badaniach medycznych czy przemyśle wysokich technologii, otwierając przed brytyjskimi firmami nowe możliwości.
W dłuższej perspektywie DICE ma odegrać centralną rolę w kształtowaniu przyszłości technologii termojądrowej, zarówno w Wielkiej Brytanii, jak i na arenie międzynarodowej.
Źródło: UK Atomic Energy Authority / gov.uk