Brytyjski rząd ogłosił lokalizacje pierwszych 27 „sąsiedzkich centrów zdrowia” (neighbourhood health centres), które mają powstać w Anglii do 2027 roku. To część długoterminowego planu mającego przenieść więcej usług medycznych z szpitali bliżej domów pacjentów, skrócić kolejki i zmniejszyć nierówności w dostępie do opieki zdrowotnej.
- Do 2027 roku ma powstać 27 nowych centrów zdrowia, które będą oferować szeroki zakres usług medycznych i społecznych „pod jednym dachem”.
- Inwestycja ma na celu odciążenie szpitali i skrócenie list oczekujących, a pierwszeństwo mają obszary o większym poziomie deprywacji.
- Docelowo do 2036 roku w całej Anglii ma działać 250 takich placówek, stanowiących kluczowy element 10-letniego planu reformy NHS.
Co znajdzie się w nowych centrach zdrowia?
Placówki, określane jako „wszystko w jednym miejscu” (one-stop-shop), mają zapewniać kompleksową opiekę. Początkowo pacjenci będą mogli skorzystać z pilotnej pomocy medycznej, usług lekarza rodzinnego (GP) oraz apteki. Z czasem oferta ma zostać poszerzona o wsparcie w zakresie zadłużenia, poradnictwo zawodowe, pomoc dla rodzin oraz usługi organizacji pozarządowych. Centra mają być otwarte 12 godzin dziennie, sześć dni w tygodniu.
Idea polega na połączeniu różnych służb, co ma położyć kres frustrującej dla pacjentów „wędrówce” po systemie i wielokrotnemu opisywaniu swoich dolegliwości. Ma to szczególne znaczenie dla osób z chorobami przewlekłymi lub potrzebujących opieki paliatywnej.
Gdzie powstaną pierwsze centra?
Rząd wskazał 27 lokalizacji w siedmiu regionach Anglii. Inwestycje są ukierunkowane przede wszystkim na społeczności dotknięte większymi trudnościami społeczno-ekonomicznymi. Na liście znalazły się m.in.:
- Liverpool Road Health Centre (East of England)
- Hornsey Neighbourhood Health Centre (Londyn)
- Oldbury Health Centre (Midlands)
- Seaham Primary Care Centre (North East and Yorkshire)
- Barbara Castle Way w Blackburn (North West)
- Truro Health Park (South West)
Pełna lista obejmuje łącznie 27 adresów. Centra powstaną głównie poprzez modernizację i adaptację już istniejących budynków należących do NHS, co ma przyspieszyć ich otwarcie i zapewnić oszczędności.
Dlaczego to ważna zmiana?
Minister Zdrowia, Stephen Kinnock, podkreśla, że chodzi o przekształcenie NHS tak, aby system pracował wokół życia pacjentów, a nie odwrotnie. „Te centra pomogą zakończyć labirynt skierowań i powtarzanych rozmów, lecząc nie tylko zły stan zdrowia, ale także jego przyczyny” – stwierdził.
Claire Fuller, krajowy dyrektor medyczny NHS England, dodała, że centra ułatwią dostęp do skoordynowanej opieki, szczególnie społecznościom klasy robotniczej, pozwalając uniknąć niepotrzebnych wizyt w szpitalu.
Perspektywy i finansowanie
Pierwsze 27 centrów to dopiero początek. Rząd zobowiązał się do utworzenia 50 takich placówek, na które przeznaczono 200 milionów funtów. Długofalowym celem jest otwarcie 120 centrów do 2030 roku i 250 do 2036 roku. Od 2026 roku lekarze rodzinni (GP) mają otrzymać nowe formy kontraktów, które ułatwią im pracę na większym obszarze i kształtowanie usług w nowych centrach.
Eksperci z sektora zdrowia publicznego widzą w tym szansę na poprawę ogólnego dobrostanu społecznego. Podkreślają jednak, że sukces zależy od ścisłej współpracy NHS z władzami lokalnymi i zaangażowania samych społeczności w projektowanie oferty.
Źródło: Department of Health and Social Care / gov.uk