Rząd Wielkiej Brytanii zapowiada wydanie nowych wytycznych dla samorządów lokalnych, które mają pomóc w projektowaniu ulic bezpieczniejszych dla kobiet i dziewcząt. Decyzja zapadła po opublikowaniu szokujących badań, z których wynika, że niemal 9 na 10 kobiet obawia się chodzić po zmroku.
- Nowe badanie YouGov ujawnia, że 88% kobiet czuje się niebezpiecznie, idąc nocą, a 71% zmienia trasę, by uniknąć ciemnych miejsc.
- Rządowa agencja Active Travel England opracuje w 2026 roku praktyczne wytyczne i szkolenia, by pomóc radom w przekształcaniu przestrzeni publicznych.
- Samorządy będą mogły finansować zmiany, takie jak lepsze oświetlenie czy monitoring, z puli 626 milionów funtów przeznaczonej na aktywną mobilność.
Alarmujące statystyki i narodowa reakcja
Najnowsze badanie przeprowadzone przez YouGov na zlecenie rządu pokazuje skalę problemu. Aż 88% kobiet przyznało, że czuło się niebezpiecznie, spacerując po zmroku. Ponad dwie trzecie (71%) celowo zmienia trasę w miesiącach jesienno-zimowych, aby unikać słabo oświetlonych lub opustoszałych miejsc. Jako główne bariery wymieniano niedostateczne oświetlenie, zaniedbane ciągi piesze, obawy o bezpieczeństwo osobiste oraz zachowania antyspołeczne.
W odpowiedzi na te dane rządowa agencja Active Travel England (ATE) ogłosiła, że w 2026 roku opublikuje specjalne wytyczne projektowe dla władz lokalnych w całej Anglii. Dokument ma pokazać, jak patrzenie na planowanie przestrzeni przez pryzmat płci może tworzyć bezpieczniejsze i bardziej inkluzywne miejsca. Wytycznym towarzyszyć będą wiosenne sesje szkoleniowe dla urzędników.
Co ma się zmienić w projektowaniu ulic?
Nowe rekomendacje mają skupiać się na konkretnych, sprawdzonych rozwiązaniach. Kluczowe będą: lepsze, nowocześniejsze oświetlenie uliczne, zwiększona widoczność (usuwanie zakrzaczeń, zasłaniających widok ogrodzeń) oraz wyznaczanie głównych, uczęszczanych tras pieszych, które są naturalnie monitorowane przez przechodniów i kamery CCTV.
„To haniebne, że prawie 9 na 10 kobiet mówi, iż czuje się niebezpiecznie po zmroku. Zbyt długo projektowaliśmy ulice, które nie działają dla kobiet i dziewcząt” – skomentował Chris Boardman, Narodowy Komisarz ds. Aktywnej Mobilności. Podkreślił, że celem jest usunięcie barier, czy to przez montaż lepszych latarni, zastępowanie podziemnych przejść naziemnymi pasami, czy po prostu słuchanie głosu i doświadczeń mieszkanek.
Przykłady działań w miastach i za granicą
Niektóre brytyjskie miasta już wprowadzają innowacje. W Liverpoolu policja uruchomiła tzw. „Punkty Halo” – dobrze oświetlone, widoczne miejsca z bezpośrednim połączeniem alarmowym z służbami i monitoringiem. W Nottinghamshire w ramach programu „Bezpieczniejsze Ulice” zamontowano dziesiątki nowych kamer i zmodernizowano setki latarni w miejscach wskazanych przez kobiety. W Leicester i Manchesterze zlikwidowano niebezpieczne, podziemne przejścia dla pieszych, zastępując je naziemnymi przejściami.
Wytyczne ATE mają czerpać też z doświadczeń międzynarodowych, np. z Amsterdamu, gdzie ocenia się projektowanie przestrzeni o zmierzchu i w nocy, czy z hiszpańskiego Vigo, gdzie wprowadzono na nocnych liniach autobusowych przystanki na żądanie, skracając dystans, jaki kobiety muszą pokonać samotnie od przystanku do domu.
Szerszy kontekst: walka z przemocą
Inicjatywa wpisuje się w szerszy, rządowy cel zmniejszenia o połowię przemocy wobec kobiet i dziewcząt w ciągu najbliższej dekady. Ministerstwo Transportu zobowiązało się m.in. do poprawy łączności systemów CCTV na stacjach kolejowych, obowiązkowych szkoleń dla kierowców autobusów w zakresie rozpoznawania i reagowania na przemoc oraz wprowadzenia specjalnych pakietów strategicznych dla policji drogowej.
Samorządy, które zechcą wdrażać zmiany, będą mogły sięgnąć po część z 626 milionów funtów funduszy zarządzanych przez Active Travel England, przeznaczonych na promowanie chodzenia i jazdy na rowerze. Jak podkreślają politycy, chodzi o to, by odpowiedzialność za bezpieczeństwo przenieść z jednostki na odpowiednio zaprojektowaną przestrzeń i zwalczać zachowania, które stwarzają zagrożenie.
Więcej informacji na temat rządowej strategii można znaleźć na oficjalnej stronie gov.uk.
Źródło: Department for Transport / gov.uk