Na pograniczu Surrey i Hampshire rozkwita jeden z najnowszych Rezerwatów Przyrody Narodowej (NNR) w Anglii – Wealden Heaths. W ramach tzw. Serii Królewskiej, miejsce to stało się ostoją dla rzadkich, gniazdujących na ziemi ptaków, których przetrwanie zależy od odpowiedzialnego zachowania odwiedzających.
- Nowy Rezerwat Przyrody Narodowej Wealden Heaths, o powierzchni 2760 hektarów, jest domem dla zagrożonych gatunków, takich jak lelek, lerka i pokrzewka wąsata.
- Odwiedzający proszeni są o pozostawanie na oznaczonych ścieżkach i prowadzenie psów na smyczy od marca do września, aby chronić gniazda ukryte bezpośrednio na ziemi.
- Rezerwat jest częścią “Seria Królewskiej”, inicjatywy mającej na celu utworzenie 25 nowych lub powiększonych rezerwatów w Anglii do 2028 roku, dla ochrony ginących ekosystemów.
Kruchy raj na wyciągnięcie ręki
Wiosna na wrzosowiskach Wealden Heaths to spektakl przyrody: rozkwitają żółte janowce, rozbrzmiewa śpiew ptaków, a słońce oświetla rozległy krajobraz. Ten nowy Rezerwat Przyrody Narodowej, o powierzchni odpowiadającej trzem parkom Richmond, oferuje wytchnienie na pograniczu Surrey i Hampshire. Jednak pod powierzchnią tej idylli kryje się delikatny świat. Wielu z jego najcenniejszych mieszkańców, w tym ptaki gniazdujące na ziemi, jak lelki, lerki i pokrzewki wąsate, zakłada gniazda często zaledwie kilka kroków od popularnych szlaków.
Prośba do miłośników natury: proste zasady, wielka różnica
Zarządcy rezerwatu oraz organizacje partnerskie apelują do odwiedzających o przestrzeganie dwóch kluczowych zasad w sezonie lęgowym, który trwa od marca do września: pozostawanie na oznaczonych ścieżkach oraz prowadzenie psów na smyczy. Nawet pozornie niewinne zejście ze szlaku lub swobodnie biegający pies mogą spłoszyć ptaki, doprowadzając do porzucenia lęgów. Zagrożenie dotyczy nie tylko ptaków, ale także innych rzadkich mieszkańców wrzosowisk, takich jak ropucha paskówka, żmija zygzakowata czy jaszczurka zwinka.
“Drobne działania każdego z nas mogą mieć ogromne znaczenie” – podkreśla Stephen Rudd z Natural England. Niszczenie nizinnych wrzosowisk w Anglii sięga już 80% w ciągu ostatnich dwóch stuleci, dlatego ochrona pozostałych obszarów, takich jak Wealden Heaths, ma strategiczne znaczenie.
Więcej niż rezerwat: “Seria Królewska” dla przyszłości
Wealden Heaths został oficjalnie ustanowiony Rezerwatem Przyrody Narodowej w 2024 roku jako część “Seria Królewskiej” (King’s Series), inicjatywy zapoczątkowanej dla upamiętnienia koronacji króla Karola III. Celem programu jest stworzenie 25 nowych lub powiększonych rezerwatów w całej Anglii do 2028 roku. Projekt niedawno przekroczył półmetek, a łączna powierzchnia tych chronionych terenów jest już dwukrotnie większa od Brighton i Hove.
“Stworzenie Rezerwatu Przyrody Narodowej Wealden Heaths to bardzo potrzebna dobra wiadomość dla dzikiej przyrody, a także istotne miejsce rekreacji i powód do dumy dla lokalnej społeczności” – mówi James Herd z Surrey Wildlife Trust. Opiekę nad rezerwatem sprawuje konsorcjum dziewięciu organizacji, w tym National Trust, RSPB i lokalne samorządy.
Bezpieczne lato na wrzosowisku
Z myślą o nadchodzących cieplejszych miesiącach, zarządcy przypominają również o zagrożeniu pożarowym, które na suchych wrzosowiskach jest szczególnie wysokie. Odwiedzających prosi się, aby nie rozpalali grilli, zabierali ze sobą wszystkie śmieci, a niedopałki papierosów gasili i wyrzucali w odpowiedzialny sposób.
Rezerwat Wealden Heaths stanowi przykład równowagi między udostępnianiem piękna natury społeczeństwu a jej ścisłą ochroną. Odpowiedzialne zachowanie każdego gościa jest kluczowe, aby przyszłe wiosny nadal mogły tu “budzić się” w pełni swego bogactwa.
Źródło: Department for Environment, Food & Rural Affairs / gov.uk