Podczas 111. sesji Rady Wykonawczej Organizacji ds. Zakazu Broni Chemicznej (OPCW) stały przedstawiciel Wielkiej Brytanii, Chris Rampling, przedstawił stanowisko Zjednoczonego Królestwa. W swoim wystąpieniu wskazał na poważne wyzwania dla międzynarodowego reżimu bezpieczeństwa, w tym na zarzuty wobec Rosji, postępy w likwidacji arsenału Syrii oraz doniesienia o użyciu broni chemicznej w Sudanie.
- Wielka Brytania oskarżyła Rosję o wielokrotne naruszanie Konwencji o Broni Chemicznej, wskazując na sprawy Aleksieja Nawalnego, atak w Salisbury oraz użycie toksycznych substancji w Ukrainie.
- Zauważono postęp w syryjskim programie rozbrojenia chemicznego, przy jednoczesnym wezwaniu do dalszego wsparcia finansowego i potępieniu ataków reżimu Asada.
- W kontekście rosnących zagrożeń, Zjednoczone Królestwo poparło modernizację OPCW, w tym zwiększenie liczby inspekcji i włączenie zasad równości płci w działania organizacji.
Rosja w centrum zarzutów
W swoim przemówieniu brytyjski dyplomata przedstawił szereg zarzutów pod adresem Federacji Rosyjskiej. Zaznaczył, że kraj ten demonstruje „niezmniejszony apetyt” na rozwój i użycie wysoce toksycznych chemikaliów, zarówno za granicą, jak i przeciwko własnym obywatelom. Jako przykłady podano zatrucie opozycjonisty Aleksieja Nawalnego toksyną epibatydyną w 2024 roku oraz śmiertelny incydent w Amesbury z 2018 roku, gdzie w wyniku kontaktu z pozostałościami nowiczoka zmarła Brytyjka Dawn Sturgess.
Rampling podkreślił, że Rosja musi wyczerpująco odpowiedzieć na pytania złożone w ramach procedury konsultacyjnej Konwencji. Ponadto, Wielka Brytania z zadowoleniem przyjęła deklarację Technicznego Sekretariatu OPCW o wsparciu ukraińskich wysiłków w dokumentowaniu doniesień o użyciu zakazanych substancji chemicznych na froncie.
Syria i inne regiony napięć
W wystąpieniu zauważono również postępy w likwidacji pozostałości syryjskiego programu broni chemicznej. Wielka Brytania z zadowoleniem przyjęła ostatnie raporty wskazujące na konkretne kroki w tym kierunku, w tym ustalenia niezależnego zespołu śledczego (IIT), który przypisał odpowiedzialność za atak w Kafr Zita w 2016 roku reżimowi Baszara al-Asada.
Zjednoczone Królestwo zadeklarowało dalsze wsparcie finansowe dla misji OPCW w Syrii, podkreślając wagę tego procesu w kontekście niestabilności na Bliskim Wschodzie. Wyrażono także głębokie zaniepokojenie doniesieniami o możliwym użyciu broni chemicznej w Sudanie i wezwano tamtejsze władze do natychmiastowego ujawnienia wyników śledztwa.
Przyszłość OPCW i wsparcie Wielkiej Brytanii
Rampling zaznaczył, że długoterminowa skuteczność Organizacji zależy od jej zdolności adaptacji do szybko zmieniających się wyzwań. Wielka Brytania popiera rekomendacje Naukowego Komitetu Doradczego dotyczące nowych technologii oraz prace nad wzmocnieniem reżimu weryfikacyjnego.
W celu realizacji mandatów, Zjednoczone Królestwo opowiada się za przywróceniem 241 inspekcji przemysłowych oraz zwiększeniem regularnego finansowania misji syryjskich. Na zakończenie, dyplomata potwierdził zaangażowanie kraju we wspieranie równości płci i pełnego udziału kobiet we wszystkich obszarach działalności OPCW.
Źródło: Foreign, Commonwealth & Development Office / gov.uk