Podczas posiedzenia Organizacji Bezpieczeństwa i Współpracy w Europie (OBWE) wysoki rangą brytyjski doradca wojskowy ostro skrytykował działania Rosji i Białorusi, nazywając je celową eskalacją, która podważa bezpieczeństwo w regionie. Wezwał jednocześnie do pilnego odnowienia mechanizmów redukcji ryzyka.
- Wielka Brytania potępiła stacjonowanie rosyjskiego systemu rakietowego Oreshnik na Białorusi oraz “nieodpowiedzialną retorykę nuklearną” Moskwy, uznając je za działania mające zwiększyć napięcie i zdezorientować opinię publiczną.
- Przedstawiciel UK odrzucił narrację Rosji i Białorusi, jakoby to Zachód zniszczył system kontroli zbrojeń, wskazując, że to wcześniejsze naruszenia traktatów przez Rosję doprowadziły do ich upadku.
- Wzywa się OBWE do przywrócenia praktycznych mechanizmów zapobiegawczych, takich jak większa przejrzystość, linie alarmowe i powściągliwość w ćwiczeniach wojskowych, aby uniknąć niebezpiecznych błędnych obliczeń.
Rakiety i groźby: narzędzia rosyjskiej eskalacji
Podczas wystąpienia w OBWE pułkownik Joby Rimmer, starszy doradca wojskowy Wielkiej Brytanii, przedstawił zdecydowaną ocenę ostatnich ruchów Rosji. Jego zdaniem, połączenie agresywnej retoryki nuklearnej ze strony Kremla oraz rozmieszczenia w Białorusi rakietowego systemu Oreshnik średniego zasięgu, stanowi celową taktykę mającą podgrzać atmosferę i utrudnić poważne negocjacje. Te działania bezpośrednio osłabiają stabilność w całym regionie OBWE i zwiększają ryzyko niebezpiecznego incydentu.
Odpowiedzialność za upadek traktatów
Brytyjski przedstawiciel odniósł się także do zarzutów formułowanych przez Moskwę i Mińsk, które obwiniają Zachód o zniszczenie systemu kontroli zbrojeń, w szczególności Traktatu INF o rakietach pośredniego zasięgu. Stwierdził, że ta narracja jest “ewidentnie fałszywa” i odwraca uwagę od rzeczywistej sekwencji wydarzeń. Traktat INF upadł, ponieważ Rosja najpierw potajemnie opracowała i wdrożyła niedozwolony system rakietowy SSC-8, który później został użyty w walkach w Ukrainie. Decyzja USA o wycofaniu się z traktatu była reakcją na te długotrwałe naruszenia, a nie ich przyczyną.
Retoryka nuklearna jako narzędzie zastraszania
W swoim przemówieniu Rimmer podkreślił, że częste groźby użycia broni jądrowej ze strony Rosji nie są formą odstraszania, jaką stosują odpowiedzialne państwa, lecz narzędziem zastraszania. Ma ono na celu stłumienie międzynarodowego wsparcia dla Ukrainy. Taka retoryka jest sprzeczna z duchem i literą układu o nierozprzestrzenianiu broni jądrowej (NPT) oraz z podstawowymi zobowiązaniami OBWE. Wielka Brytania oświadczyła, że nie będzie jej legitymizować.
Pilna potrzeba przywrócenia “zasad bezpieczeństwa”
Kluczowym elementem wystąpienia był apel o odnowienie praktycznych mechanizmów redukcji ryzyka w ramach OBWE. Pułkownik Rimmer wskazał, że organizacja ta ma do odegrania kluczową rolę w przywracaniu “zasad bezpieczeństwa”. Należą do nich: zwiększona przejrzystość w zakresie rozmieszczenia wojsk, reaktywacja kanałów zapobiegania incydentom, odnowienie linii komunikacji dla rozwiązywania konfliktów oraz powściągliwość w zakresie ćwiczeń wojskowych i sygnałów strategicznych. Podkreślił, że przy woli politycznej te środki są nadal możliwe do wdrożenia.
Długofalowa determinacja Londynu
Przedstawiciel Wielkiej Brytanii potwierdził niezmienne wsparcie kraju dla Ukrainy, które – jak zaznaczył – będzie trwało tak długo, jak będzie to konieczne. Ostrzegł również, że celem Kremla jest podział Europy i osłabienie NATO, a w przypadku sukcesu agresji na Ukrainę, podobne działania mogą się powtórzyć. Dlatego sojusznicy wzmacniają swoje zdolności obronne, modernizują siły zbrojne i pogłębiają interoperacyjność, aby odstraszyć dalszą agresję i zachować pokój. Wezwano Rosję do zaprzestania agresji i wycofania wojsk, a Białoruś do powstrzymania się od działań i narracji, które dalej militaryzują region.
Źródło: Foreign, Commonwealth & Development Office / gov.uk