[AD] Treść artykułu ma charakter wyłącznie informacyjny i edukacyjny. Nie stanowi porady finansowej ani inwestycyjnej. Nie sprzedajemy żadnych produktów ani usług. Artykuł może zawierać linki afiliacyjne oraz reklamy naszych partnerów. Nie udzielamy indywidualnych porad — w przypadku wątpliwości skontaktuj się z licencjonowanym doradcą finansowym.
Brytyjski parlament debatuje nad nowym projektem ustawy o siłach zbrojnych, który ma wzmocnić ochronę i wsparcie dla ofiar przestępstw seksualnych, przemocy domowej i nękania, jeśli sprawcą jest osoba służąca w armii. Reformy mają zapewnić szybsze działania i większy wybór dla pokrzywdzonych.
* Ofiary otrzymają lepsze wsparcie i będą miały realny głos w decyzji, czy ich sprawa ma być rozpatrywana w sądzie cywilnym, czy wojskowym.
* Wojskowa policja otrzyma rozszerzone uprawnienia śledcze, w tym możliwość zatwierdzania aresztu przed postawieniem zarzutów, co ma przyspieszyć postępowanie.
Spis treści
Kluczowe zmiany w systemie sprawiedliwości wojskowej
Projekt ustawy, który właśnie trafił do drugiego czytania w parlamencie, wprowadza pakiet zmian w tzw. Service Justice System (SJS), czyli systemie wymiaru sprawiedliwości dla sił zbrojnych. Głównym celem reform jest przyjęcie podejścia skoncentrowanego na ofierze. Nowe przepisy mają objąć zarówno personel wojskowy, jak i cywile, którzy padli ofiarą poważnych przestępstw ze strony żołnierzy.
Większa ochrona i uprawnienia dla ofiar
Jedną z kluczowych nowości są specjalne nakazy ochronne, które mają umożliwić natychmiastowe podjęcie działań wobec sprawców niepożądanych zachowań o charakterze seksualnym, przemocy domowej, stalkingu czy nękania. Ma to zmniejszyć ryzyko dalszej krzywdy dla pokrzywdzonych.
Ofiary otrzymają również wzmocnione wsparcie i wytyczne, które pomogą im w podjęciu świadomej decyzji co do preferowanego trybu ścigania sprawcy. Będą mogły wyrazić opinię, czy chcą, by sprawa była rozpatrywana w cywilnym sądzie karnym (Crown Court), czy w sądzie wojskowym (Court Martial).
Wzmocnienie uprawnień wojskowej policji
Projekt ustawy rozszerza także uprawnienia wojskowej policji (Service Police). Dotychczas tylko oficerowie dowodzący mogli autoryzować przetrzymywanie podejrzanego po aresztowaniu, przed postawieniem zarzutów. Nowe przepisy przekażą tę kompetencję również policji wojskowej, co ma ograniczyć opóźnienia w śledztwie, ułatwić zabezpieczenie dowodów i zwiększyć bezpieczeństwo wszystkich stron postępowania.
Wypowiedź minister i szerszy kontekst reform
Minister ds. Weteranów i Ludności, Louise Sandher-Jones MP, która sama służyła w armii, podkreśliła, że przestępstwa seksualne i przemoc nie mają miejsca w siłach zbrojnych. Zaznaczyła, że reformy mają zapewnić ofiarom potrzebne wsparcie i wybór, a także realizować rządowy cel zmniejszenia przemocy wobec kobiet i dziewcząt o połowę w ciągu dekady, przy jednoczesnym uznaniu, że ofiarami mogą być osoby każdej płci.
Nowe przepisy wpisują się w szersze działania Ministerstwa Obrony, takie jak utworzenie w 2023 roku specjalnej jednostki wsparcia dla ofiar i świadków (Victim Witness Care Unit) czy pionierski program prewencyjny z listopada 2025 roku, mający zwalczać nieakceptowalne zachowania seksualne i molestowanie w armii.
Dane porównawcze systemów
Ministerstwo Obrony przytacza dane z 2024 roku, które mają wskazywać na efektywność wojskowego systemu sprawiedliwości w przypadku poważnych przestępstw seksualnych. Według nich śledztwa w sprawach o gwałt na osobie dorosłej w systemie cywilnym trwały średnio 338 dni, a 59% ofiar wycofywało się z procesu. W systemie wojskowym czas ten wynosił 148 dni śledztwa plus 72 dni do skierowania aktu oskarżenia, a odsetek wycofujących się ofiar był niższy (24%). W latach 2022-2024 odsetek skazań w sądzie wojskowym w takich sprawach (nie licząc przyznań się do winy) wynosił 51%, podczas gdy w sądach cywilnych 36%.
Szersze postanowienia ustawy
Omawiane zmiany są częścią szerszego projektu ustawy o siłach zbrojnych, który przewiduje również m.in. utworzenie nowej służby mieszkaniowej dla wojska, rozszerzenie postanowień “Przymierza z Siłami Zbrojnymi” (Armed Forces Covenant) na wszystkie obszary rządowe oraz przyznanie nowych uprawnień do odstraszania, wykrywania i neutralizowania naruszeń przestrzeni powietrznej nad obiektami wojskowych przez drony.
Szczegółowe informacje na temat projektu ustawy można znaleźć na oficjalnej stronie gov.uk.
Źródło: Ministry of Defence / gov.uk
Doświadczony dziennikarz, współpracownik kilku redakcji portali polonijnych, mieszkaniec Wielkiej Brytanii. Obserwator brytyjskiej gospodarki i życia codziennego na emigracji. Osobiście uczestniczy w wydarzeniach polonijnych organizowanych na Wyspach Brytyjskich, a na łamach portalu TaniaBrytania.uk chętnie opisuje własne doświadczenia. Jego misją jest dostarczanie rzetelnych informacji ułatwiających codzienne życie i oszczędzanie w UK, niosąc tym samym pomoc brytyjskiej Polonii.
