Najnowsze dane brytyjskiej agencji zdrowia publicznego (UKHSA) pokazują, że aż jedna czwarta młodzieży kończącej szkołę w Anglii nie jest zaszczepiona przeciwko wirusowi HPV. Oznacza to, że tysiące młodych ludzi pozbawionych jest kluczowej ochrony przed rakiem szyjki macicy oraz innymi nowotworami związanymi z tym wirusem.
- W roku szkolnym 2024/25 w Anglii 75,5% dziewcząt i 70,5% chłopców w 10. klasie (Year 10) otrzymało szczepionkę przeciw HPV.
- Wskaźniki szczepień są stabilne, ale wciąż znacząco niższe niż przed pandemią, gdy sięgały około 90%.
- Młodzi ludzie, którzy przegapili szczepienie w szkole, mogą je bezpłatnie uzupełnić u lekarza rodzinnego (GP) do 25. roku życia.
Niepokojące statystyki: Londyn z najniższym wskaźnikiem
Pomimo że wskaźniki w ostatnim roku nieznacznie wzrosły, nadal daleko im do poziomów sprzed pandemii COVID-19. Szczepienia oferowane są uczniom i uczennicom od 8. klasy (Year 8). Dane za rok szkolny 2024/25 ujawniają duże różnice regionalne. Najniższy odsetek zaszczepionej młodzieży odnotowano w Londynie (61% dziewcząt i 56,9% chłopców w Year 10), a najwyższy we wschodniej Anglii (odpowiednio 82,8% i 78,2%).
Dlaczego szczepienie HPV jest tak ważne?
Szczepionka przeciwko wirusowi brodawczaka ludzkiego (HPV) to jedna z najskuteczniejszych szczepionek przeciwnowotworowych na świecie. Obecnie podaje się tylko jedną dawkę. Chroni ona nie tylko przed rakiem szyjki macicy u kobiet i osób z szyjką macicy, ale również przed innymi schorzeniami, które mogą dotyczyć obu płci. Należą do nich:
- Raki głowy i szyi (w tym jamy ustnej i gardła).
- Raki narządów płciowych.
- Brodawki narządów płciowych.
Eksperci podkreślają, że przyjęcie szczepionki przed 16. rokiem życia daje najsilniejszą odpowiedź immunologiczną. Jednak nawet późniejsze zaszczepienie w ramach programu uzupełniającego wciąż zapewnia znaczącą ochronę.
Apel ekspertów i władz: Nie czekaj, uzupełnij szczepienie
Przedstawiciele służby zdrowia oraz rządu jednogłośnie wzywają rodziców i młodzież do działania.
Dr Sharif Ismail, epidemiolog z UKHSA, nazywa szczepionkę HPV “jedną z najskuteczniejszych dostępnych szczepionek zapobiegających nowotworom”. Podkreśla, że choć wskaźniki są stabilne, “około 1 na 4 młodych ludzi wciąż kończy szkołę bez ochrony przed kilkoma nowotworami”.
Minister zdrowia Stephen Kinnock zapowiedział, że w ramach Narodowego Planu Walki z Rakiem od 2026 roku dostęp do uzupełniających szczepień ma zostać poszerzony, m.in. poprzez apteki społeczne (community pharmacies). “Wzywam każdego rodzica, którego dziecko przegapiło szczepionkę HPV, aby nie czekał – należy skontaktować się z lekarzem rodzinnym lub lokalną placówką NHS już dziś” – dodał minister.
Caroline Temmink z NHS England przypomniała, że szczepionka może zapobiec nawet 90% przypadków raka szyjki macicy i jest kluczowym elementem walki o wyeliminowanie tej choroby do 2040 roku.
Szczepienie to nie wszystko. Pamiętaj o badaniach przesiewowych
Eksperci przypominają również kobietom i osobom z szyjką macicy, że nawet po zaszczepieniu przeciw HPV niezwykle ważne jest regularne uczestnictwo w badaniach przesiewowych (cervical screening). Pozwalają one wykryć nieprawidłowe komórki, zanim rozwinie się z nich nowotwór, umożliwiając wczesne leczenie.
Źródło: UK Health Security Agency (UKHSA) / gov.uk