Rząd Wielkiej Brytanii i władze Ukrainy podpisały wspólną deklarację, która zacieśnia współpracę obronną między obydwoma krajami na niespotykaną dotąd skalę. Dokument zakłada nie tylko dalsze wsparcie militarne dla Kijowa, ale także budowę wzajemnych zobowiązań obronnych oraz stworzenie wspólnego ekosystemu przemysłu zbrojeniowego.
• Kluczowym elementem współpracy ma być wspólny przemysł obronny, w tym licencyjna produkcja ukraińskich dronów przechwytujących “Ośmiornica” na terenie Zjednoczonego Królestwa.
• Partnerstwo ma wykorzystywać unikalne doświadczenie bojowe Ukrainy do rozwoju nowoczesnych zdolności obronnych, wspólnych ćwiczeń i wymiany danych wywiadowczych.
Nowy wymiar strategicznego partnerstwa
Podpisana deklaracja stanowi ramy dla wzmocnionej współpracy bezpieczeństwa i obrony między Ukrainą a Wielką Brytanią. Jej celem jest zwiększenie gotowości obronnej, wzmocnienie zdolności odstraszania oraz długoterminowy wkład w stabilność i bezpieczeństwo Europy. Dokument podkreśla, że współpraca opiera się na wspólnych wartościach demokratycznych, poszanowaniu prawa międzynarodowego i nienaruszalności granic.
Oba kraje dzielą strategiczną wizję, w której są partnerami w rozwijaniu nowoczesnych zdolności obronnych. Łączy ona brytyjski potencjał technologiczny, przemysłowy i innowacyjny z bezcennym, sprawdzonym w boju doświadczeniem operacyjnym Ukrainy. Deklaracja uznaje, że Ukraina jest nie tylko państwem broniącym się przed agresją, ale także aktywnym współtwórcą bezpieczeństwa swoich partnerów i wzmocnienia zbiorowej obrony Europy.
Wzajemne zobowiązania obronne
Jednym z najbardziej znaczących zapisów deklaracji jest zobowiązanie do dążenia, by zdolności militarne Ukrainy rozwinęły się do takiego poziomu, aby w przypadku agresji zbrojnej przeciwko Wielkiej Brytanii, Ukraina mogła – zgodnie z prawem krajowym – udzielić efektywnej pomocy wojskowej. Zapowiada to stopniowe osiągnięcie poziomu strategicznej współpracy wojskowej i wzajemnego wsparcia.
Wielka Brytania potwierdza swoje zobowiązanie do dalszego wzmacniania zdolności obronnych Ukrainy, ze szczególnym uwzględnieniem obrony powietrznej, artylerii i siły ognia dalekiego zasięgu. Strona brytyjska zobowiązuje się rozważyć najskuteczniejsze środki zwiększenia produkcji. Współpraca będzie również kontynuowana w ramach przywództwa Wielkiej Brytanii w Grupie Kontaktowej ds. Obrony Ukrainy (UDCG).
Wspólny przemysł zbrojeniowy: drony i nie tylko
Sercem nowego porozumienia ma być stworzenie wspólnego przemysłowo-technologicznego ekosystemu obronnego. Współpraca ma objąć m.in. tworzenie wspólnych linii produkcyjnych, prowadzenie badań i rozwoju (R&D), integrację łańcuchów dostaw oraz partnerstwa przemysłowe na dużą skalę.
Pierwszym namacalnym owocem tej polityki jest umowa pomiędzy resortami obrony obu krajów, która umożliwia licencyjną produkcję w Wielkiej Brytanii ukraińskiego drona przechwytującego “Ośmiornica” (Octopus). To przykład przenoszenia sprawdzonej na polu walki ukraińskiej technologii do brytyjskiego przemysłu.
Program Lyra i obrona powietrzna
Deklaracja zapowiada przyspieszenie realizacji programu Lyra – portfolio wspólnych projektów rozwojowych obejmujących drony, obronę powietrzną, pociski dalekiego zasięgu i inne innowacyjne technologie. Priorytetem współpracy ma być także wzmocnienie partnerstwa w dziedzinie systemów obrony powietrznej i rozwoju rakiet przeciwlotniczych, w tym przechwytywaczy dronów (UAS) oraz zdolności antybalistycznych.
Wykorzystanie doświadczenia z pola walki i wspólne ćwiczenia
Unikalne doświadczenie Ukrainy w odpieraniu pełnoskalowej agresji zostanie systematycznie włączane do szkoleń wojskowych, rozwoju doktryn i planowania zdolności. Szczególna uwaga zostanie poświęcona lekcjom z zakresu systemów bezzałogowych, technologii antydronowych, wojny elektronicznej i ochrony infrastruktury krytycznej.
Ukraina i Wielka Brytania zintensyfikują również współpracę w zakresie wspólnych ćwiczeń, testów i ewaluacji systemów bezzałogowych. Celem jest zwiększenie interoperacyjności i gotowości operacyjnej. Deklaracja wspomina także o pogłębianiu zaangażowania Ukrainy w Połączone Siły Ekspedycyjne (JEF), jako platformę współpracy w regionie północnej Europy i Morza Bałtyckiego.
Wymiana informacji i mechanizmy wdrażania
Dla skuteczności współpracy kluczowa będzie przyspieszona wymiana danych i informacji obronnych, w tym świadomości sytuacyjnej, danych technicznych o zagrożeniach i analiz. Strony będą dążyć do stworzenia bezpiecznych kanałów komunikacji.
Aby zapewnić realizację postanowień deklaracji, zostaną ustanowione mechanizmy koordynacyjne na poziomie roboczym w ramach tzw. Dialogu Strategicznego. Postępy we wdrażaniu będą przeglądane przynajmniej raz w roku, aby dostosować współpracę do ewoluującej sytuacji bezpieczeństwa.
Źródło: Prime Minister’s Office, 10 Downing Street / gov.uk