Najnowsze, największe na świecie badanie przeprowadzone w Anglii dostarcza mocnych dowodów na skuteczność szczepienia ciężarnych przeciwko wirusowi RSV. Program, realizowany od jesieni 2024 roku, znacząco redukuje ryzyko ciężkich infekcji i hospitalizacji niemowląt, w tym tych urodzonych przedwcześnie.
- Szczepienie wykonane co najmniej 2 tygodnie przed porodem zapewnia noworodkom ponad 80% ochrony przed hospitalizacją z powodu RSV.
- Najlepszą ochronę, na poziomie blisko 85%, mają dzieci, których matki zaszczepiły się co najmniej 4 tygodnie przed porodem.
- Badanie objęło prawie 300 tysięcy noworodków, co czyni je największą realną oceną skuteczności tej szczepionki na świecie.
Przełomowe wyniki z pierwszej ręki
Agencja UK Health Security Agency (UKHSA) opublikowała wyniki analizy pierwszego sezonu szczepień ciężarnych przeciwko wirusowi RSV (syncytialny wirus oddechowy). Badanie, które zostanie zaprezentowane na globalnej konferencji Europejskiego Towarzystwa Mikrobiologii Klinicznej i Chorób Zakaźnych (ESCMID), objęło około 90% wszystkich urodzeń w Anglii między wrześniem 2024 a marcem 2025 roku. Prześledzono losy niemal 300 tysięcy dzieci.
Skuteczność potwierdzona liczbami
Na podstawie rutynowo zbieranych elektronicznych dokumentacji medycznych naukowcy ocenili, że szczepienie wykonane co najmniej na 2 tygodnie przed porodem zmniejsza ryzyko hospitalizacji dziecka z powodu RSV o 81,3%. Wąski przedział ufności statystycznej (78,9% – 83,4%) wskazuje na wysoką pewność co do ochronnego działania szczepionki.
Kluczowy jest czas podania. Dzieci, które urodziły się co najmniej 4 tygodnie po zaszczepieniu matki, były chronione w niemal 85%. Co istotne, nawet późniejsze podanie szczepionki w ciąży przynosi korzyści – zaszczepienie się na 10-13 dni przed porodem redukowało ryzyko hospitalizacji o połowę.
Ochrona dla najbardziej wrażliwych
Wyniki są niezwykle ważne dla wcześniaków, które są szczególnie narażone na ciężki przebieg zakażenia RSV, prowadzącego do zapalenia oskrzelików. Badanie wykazało, że pod warunkiem zachowania co najmniej dwutygodniowego odstępu między szczepieniem a porodem, te dzieci również uzyskują dobrą ochronę.
„Te odkrycia są szczególnie ważne dla wcześniaków, które należą do najbardziej narażonych na ciężkie zakażenie RSV” – podkreślił Matt Wilson, epidemiolog z UKHSA i główny autor badania. Zalecił, aby położne i pracownicy służby zdrowia oferowali szczepienie zgodnie z harmonogramem, czyli od 28. tygodnia ciąży, a ciężarne nie zwlekały z jego przyjęciem.
Rosnąca akceptacja szczepień
Program cieszy się coraz większym zaufaniem. W okresie objętym badaniem ze szczepienia skorzystało 55% uprawnionych ciężarnych, a najnowsze dane za listopad 2025 roku wskazują, że odsetek ten wzrósł do 64,1%.
Dr Conall Watson, konsultant epidemiolog w UKHSA, przypomniał, że RSV jest główną przyczyną hospitalizacji niemowląt, a połowa dzieci zakaża się nim przed pierwszymi urodzinami. „Szczepienie RSV daje doskonały zastrzyk dla układu odpornościowego kobiety w ciąży, tak że może on przekazać przeciwciała przez łożysko i chronić dziecko od dnia narodzin” – dodał.
Szczegółowe informacje na temat programu szczepień można znaleźć na oficjalnych stronach brytyjskiej służby zdrowia.
Źródło: UK Health Security Agency / gov.uk