Brytyjskie centrum operacji kosmicznych opublikowało comiesięczny raport, podsumowujący sytuację na orbicie okołoziemskiej w styczniu 2026 roku. Miesiąc ten przyniósł nieznaczny spadek liczby niekontrolowanych powrotów obiektów, ale za to wyraźny wzrost aktywności słonecznej, która może zagrażać infrastrukturze kosmicznej i naziemnej.
- W styczniu odnotowano 50 niekontrolowanych powrotów obiektów kosmicznych w atmosferę, co oznacza lekką poprawę w porównaniu z grudniem.
- Liczba zagrożeń kolizyjnych dla satelitów z licencją UK utrzymała się na bardzo wysokim, stabilnym poziomie, wynoszącym ponad 2,6 tys. alertów.
- Aktywność kosmicznej pogody znacząco wzrosła, rejestrując burze geomagnetyczne, radiacyjne i rozbłyski słoneczne.
Analiza powrotów do atmosfery
Według danych Narodowego Centrum Operacji Kosmicznych (NSpOC), w styczniu w ziemską atmosferę w sposób niekontrolowany weszło 50 obiektów. To nieznacznie mniej niż w poprzednim miesiącu, kiedy odnotowano 52 takie zdarzenia. Wśród obiektów, które spłonęły w atmosferze, zdecydowaną większość – 39 – stanowiły satelity, a pozostałe 11 to zużyte człony rakiet nośnych. Monitorowanie takich powrotów jest kluczowe dla oceny ryzyka związanego z potencjalnym spadkiem szczątków na Ziemię.
Ryzyko kolizji na orbicie
Styczeń nie przyniósł ulgi w zatłoczonej przestrzeni kosmicznej. Liczba ostrzeżeń przed możliwymi kolizjami, dotyczących satelitów posiadających brytyjską licencję, utrzymała się na porównywalnie wysokim poziomie jak w grudniu. Centrum NSpOC przeanalizowało w ciągu miesiąca 2608 potencjalnie niebezpiecznych zbliżeń. Utrzymująca się na wysokim poziomie liczba alertów kolizyjnych obrazuje skalę wyzwania, jakim jest bezpieczne zarządzanie ruchem na coraz bardziej zatłoczonej orbicie okołoziemskiej.
Rosnąca liczba obiektów i incydenty
Ogólna populacja obiektów śledzonych na orbicie, zgodnie z amerykańskim katalogiem satelitarnym, wzrosła w styczniu o 177 sztuk, osiągając łączną liczbę 32 867. Eksperci zaznaczają, że dane te mogą podlegać drobnym korektom w miarę udoskonalania metod śledzenia.
Raport odnotował również jeden potwierdzony incydent fragmentacji, czyli rozpadu obiektu, który miał miejsce na tzw. orbicie cmentarnej, powyżej orbity geostacjonarnej. Trwają oceny, aby ustalić, ile nowych fragmentów śmieci kosmicznych zostało w jego wyniku uwolnionych.
Wzmożona aktywność Słońca
Styczeń wyróżnił się wyraźnie zwiększoną aktywnością tzw. pogody kosmicznej. W ciągu miesiąca odnotowano serię zjawisk pochodzących od Słońca, w tym burze geomagnetyczne, burze radiacyjne oraz rozbłyski słoneczne. Tego typu zjawiska mogą zakłócać pracę satelitów, systemów nawigacyjnych, a nawet sieci energetycznych na Ziemi, stanowiąc istotne wyzwanie dla służb monitorujących.
Narodowe Centrum Operacji Kosmicznych, łączące cywilne i wojskowe zdolności Wielkiej Brytanii w dziedzinie świadomości sytuacyjnej w kosmosie, na bieżąco monitoruje te zagrożenia. Jego zadaniem jest koordynacja działań mających na celu ochronę brytyjskich interesów zarówno w przestrzeni kosmicznej, jak i na Ziemi przed zagrożeniami pochodzącymi z kosmosu.
Źródło: UK Space Agency / gov.uk