Rząd Wielkiej Brytanii ogłosił narodowe wdrożenie nowego modelu pracy sądów rodzinnych, który w testach skracał postępowania średnio o siedem i pół miesiąca. Inicjatywa “Child Focused Courts” ma na celu postawienie dobra dziecka w centrum procesu i ochronę najmłodszych przed traumą przedłużających się sporów.
* Pilotaż pokazał, że sprawy sądowe można załatwić nawet o 7,5 miesiąca szybciej, co ogranicza stres i traumę dzieci.
* Reforma jest częścią szerszego rządowego planu walki z przemocą domową i przyspieszenia wymiaru sprawiedliwości.
Na czym polega nowy model sądów?
Model “Child Focused Courts” (wcześniej znany jako Pathfinder Courts) ma radykalnie zmienić podejście do spraw rodzinnych. Zamiast przedłużających się, konfrontacyjnych procedur, które często obciążają psychikę dziecka, nowy system ma na celu szybszą identyfikację zagrożeń dla jego dobra, takich jak przemoc domowa. Kluczowym elementem jest też lepsza koordynacja między sądem a innymi instytucjami, jak służby społeczne czy policja, co ma zapobiegać powrotom spraw do sądu i dalszej traumatyzacji rodzin.
Wyniki pilotażu i plan wdrożenia
Pilotażowy program, działający dotąd w 10 okręgach sądowych (w tym w całej Walii oraz regionach Birmingham, West Yorkshire i Hampshire), przyniósł wymierne efekty. Nie tylko skrócił czas trwania spraw, ale także przyczynił się do zmniejszenia zaległości w sądach rodzinnych o połowę. Rząd przeznaczy 17 milionów funtów na dalsze wdrażanie programu w nadchodzącym roku finansowym.
Kolejne regiony, w których model zostanie wprowadzony w pierwszej kolejności, to m.in. Northumbria, Lancashire, Cheshire and Merseyside oraz Coventry and Warwickshire. Pełne wdrożenie w całej Anglii i Walii ma nastąpić w ciągu najbliższych lat.
Głosy ze strony rządu i pełnomocników
Wicepremier i minister sprawiedliwości, David Lammy, podkreślił, że zaległości w sądach to nie tylko statystyki, ale “ofiary czekające, rodziny w zawieszeniu i dzieci pozostawione w strefie zagrożenia”. Dodał, że reforma ma na celu ochronę, wsparcie i wysłuchanie głosu dziecka, aby sądy mogły podejmować bezpieczne i sprawiedliwe decyzje bez zbędnej zwłoki.
Pełnomocniczka ds. Przemocy Domowej, Dame Nicole Jacobs, wyraziła zadowolenie z decyzji rządu, zaznaczając, że ofiary od dawna domagały się systemu sprawiedliwości, który naprawdę rozumie przemoc domową i priorytetowo traktuje bezpieczeństwo. Jej zdaniem nowe podejście pokazało, że stawianie dziecka na pierwszym miejscu zmniejsza retraumatyzację ofiar.
Szerszy kontekst reform
Narodowe wdrożenie “Child Focused Courts” jest elementem szerszego pakietu zmian, które mają chronić dzieci i ofiary przemocy. Rząd zapowiada m.in. nowelizację ustawy o dzieciach z 1989 roku, która ma odejść od domniemania “prawa rodzica” do kontaktów na rzecz bezwzględnego skupienia się na bezpieczeństwie dziecka. Planowane jest także pozbawianie władzy rodzicielskiej osób skazanych za poważne przestępstwa seksualne wobec dzieci.
Dodatkowo, rząd zapowiedział wprowadzenie przyjaznej dla dzieci wersji “Kodeksu Ofiar”, aby najmłodsi lepiej rozumieli swoje prawa. Całość tych działań wpisuje się w misję walki z przemocą wobec kobiet i dziewcząt, na którą rząd przeznacza ponad miliard funtów, w tym na usługi dla ofiar i bezpieczne mieszkania.
Źródło: Ministry of Justice / gov.uk