Minister ds. Nauki i Technologii, Liz Kendall, ogłosiła nową inicjatywę mającą na celu usunięcie barier w karierach naukowych kobiet. W ramach działań rząd zaproponował stworzenie dobrowolnej karty zasad dla instytucji finansujących badania oraz ponad dwukrotnie zwiększył finansowanie fundacji pomagającej naukowczyniom w powrocie do pracy po przerwie.
- Rząd proponuje wprowadzenie dobrowolnej „karty zasad”, która zobowiąże instytucje finansujące badania do lepszego wsparcia kobiet, m.in. poprzez płatne urlopy macierzyńskie dla doktorantek i elastyczne formy pracy.
- Kluczowym elementem ma być zapewnienie przez wszystkich fundatorów studiów doktoranckich urlopów rodzicielskich na poziomie co najmniej takim, jak oferuje główna agencja finansująca UKRI (52 tygodnie, w tym 26 tygodni z pełnym stypendium).
- Wsparcie rządowe dla fundacji Daphne Jackson Trust, która pomaga w powrocie do kariery naukowej po przerwie, zostanie zwiększone z 1,7 mln do 4 mln funtów rocznie, co sfinansuje dodatkowe stypendia.
Dobrowolna karta zasad dla instytucji finansujących
Podczas konferencji „Kobiety i przyszłość nauki” w Royal Society w Londynie minister Liz Kendall wezwała fundatorów badań, uczelnie i instytuty do podpisania się pod nową, dobrowolną kartą. Jej celem jest wprowadzenie konkretnych, wymiernych zobowiązań, które mają doprowadzić do trwałej zmiany kulturowej w środowisku naukowym.
Karta ma skupiać się na kluczowych wyzwaniach, przed którymi stają badaczki, takimi jak dostęp do płatnego urlotu macierzyńskiego, wsparcie w powrocie do pracy po przerwie związanej z opieką nad dzieckiem lub bliskimi, większa elastyczność zatrudnienia oraz przeciwdziałanie dyskryminacji i molestowaniu.
Priorytet: urlopy rodzicielskie dla doktorantów
Szczególną uwagę minister poświęciła sytuacji doktorantek. Zapowiedziała, że rząd wyraźnie oczekuje, iż wszyscy fundatorzy studiów doktoranckich – w tym firmy, organizacje charytatywne i agencje rządowe – zobowiążą się do zapewnienia urlopów rodzicielskich na poziomie co najmniej równym ofercie UK Research and Innovation (UKRI). Obecny standard UKRI to 52 tygodnie urlopu macierzyńskiego, z czego przez 26 tygodni wypłacane jest pełne stypendium, a przez kolejne 13 – świadczenie na poziomie państwowego zasiłku macierzyńskiego.
„Zbyt wiele kobiet widzi, jak ich ambicje zawodowe są opóźniane lub nawet zatrzymywane przez tak istotne obowiązki, jak wychowywanie rodziny czy opieka nad bliskimi – są to kompromisy, których nigdy nie powinny musieć ponosić” – powiedziała Liz Kendall.
Zwiększone finansowanie dla powrotów do kariery
Oprócz karty zasad, rząd znacząco zwiększa bezpośrednie wsparcie dla organizacji pomagających naukowcom w powrocie do zawodu. Roczna dotacja dla fundacji Daphne Jackson Trust ma wzrosnąć z 1,7 miliona do 4 milionów funtów.
Fundacja ta specjalizuje się w przyznawaniu stypendiów osobom, które przerwały karierę naukową na co najmniej dwa lata z przyczyn rodzinnych, opiekuńczych lub zdrowotnych. Statystyki pokazują, że kobiety są o 40% bardziej skłonne niż mężczyźni do opuszczenia świata badań naukowych w ciągu 20 lat od rozpoczęcia kariery.
Dodatkowe fundusze pozwolą na finansowanie nawet 10 nowych stypendiów rocznie, uzupełniając dotychczasowe 15 stypendiów finansowanych przez UKRI. Fundacja planuje także uruchomienie do 15 nowych stypendiów rocznie dla techników laboratoryjnych wracających do pracy w branży badawczo-rozwojowej.
Dlaczego to ważne?
Inicjatywy te pojawiają się w kontekście danych, które pokazują zarówno postęp, jak i istniejące nierówności. Według analizy Urzędu ds. Własności Intelektualnej (IPO), udział wynalazczyń w patentach zgłaszanych w Wielkiej Brytanii w ciągu ostatnich 29 lat więcej niż się podwoił. Mimo to kobiety nadal stanowią nieco ponad 10% wszystkich wynalazców wymienianych w patentach.
Wsparcie takie jak oferowane przez Daphne Jackson Trust przynosi wymierne efekty. Ponad 70% byłych stypendystów fundacji pozostaje w świecie nauki pięć lat po zakończeniu programu, a każdy zainwestowany w nich funt generuje średnio 3,5 funta dodatkowego finansowania badań. Dzięki stypendiom możliwe były przełomowe prace, jak badania nad obrzękiem limfatycznym czy rozwój technologii w biotechnologii.
Szczegółowe informacje na temat proponowanej karty zasad oraz działalności fundacji można znaleźć na oficjalnych stronach rządowych.
Źródło: Department for Science, Innovation and Technology / gov.uk