Brytyjski wymiar sprawiedliwości testuje nowe rozwiązanie. Służba ds. Sądów i Trybunałów (HMCTS) rozpoczyna badania nad wykorzystaniem sztucznej inteligencji do automatycznego tworzenia protokołów z rozpraw. Celem jest radykalne obniżenie kosztów i skrócenie czasu oczekiwania na dokumenty, co ma poprawić przejrzystość procesu i dostęp do sprawiedliwości dla ofiar przestępstw.
- Ruszają badania nad zastosowaniem AI do transkrypcji rozpraw w sądach w Anglii i Walii.
- Inicjatywa ma na celu obniżenie wysokich kosztów, które ofiary muszą ponosić, by uzyskać oficjalny zapis przebiegu procesu.
- Planowane wdrożenie technologii jest częścią szerszej modernizacji wymiaru sprawiedliwości i ma zwiększyć jego przejrzystość.
Koniec z wysokimi opłatami za protokoły?
Obecnie ofiary, które chcą otrzymać pełny, oficjalny zapis słowny z rozprawy w Sądzie Koronnym, muszą liczyć się z wydatkiem sięgającym setek, a w dłuższych procesach nawet tysięcy funtów. Te wysokie opłaty stanowią barierę finansową, uniemożliwiającą wielu osobom dokładne prześledzenie tego, co zostało powiedziane na sali sądowej. Nowy projekt badawczy ma sprawdzić, czy opracowywany przez resort sprawiedliwości system AI o nazwie „Justice Transcribe” może zapewnić protokoły szybciej, taniej i przy zachowaniu wymaganej prawnie precyzji.
Wsparcie dla ofiar i większa przejrzystość
Dla ofiar przestępstw konfrontacja z oskarżonym w sądzie bywa traumatycznym przeżyciem. Możliwość spokojnego zapoznania się z protokołem w domu pozwala im lepiej zrozumieć przebieg procesu i uzyskać poczucie zamknięcia. Jak podkreśla minister ds. sądów i usług prawnych, Sarah Sackman KC, dostęp do tych dokumentów jest kluczowy, aby ofiary mogły przepracować traumę we własnym tempie. Wdrożenie AI ma służyć nie tylko obniżeniu kosztów, ale także wzmocnieniu zasady jawności i zaufania do nowoczesnego wymiaru sprawiedliwości.
Głos kampanii społecznej
Inicjatywę popiera środowisko działaczy na rzecz praw ofiar. Charlotte Schreurs, założycielka kampanii „Open Justice For All” i sama będąca ofiarą przestępstwa, przyznała, że od dawna apelowała o łatwiejszy i darmowy dostęp do protokołów. Jej zdaniem, zapisy sądowe są niezbędne w procesie zdrowienia, zapewniając ofiarom jasność i pomagając im iść naprzód, a także zwiększając odpowiedzialność i przejrzystość sądów.
Szerszy kontekst reform
Badania nad AI wpisują się w szerszy plan modernizacji brytyjskiego wymiaru sprawiedliwości. Rząd zapowiedział już, że od wiosny 2027 roku ofiary, których sprawy toczyły się w Sądzie Koronnym, będą mogły bezpłatnie otrzymać transkrypcję mowy sędziego przy wymierzaniu kary. Ponadto, przez parlament trwa obecnie procedowanie ustaw: o ofiarach i sądach (Victims and Courts Bill) oraz o sądach i trybunałach (Courts and Tribunals Bill), które mają na celu kompleksową poprawę funkcjonowania systemu.
Wyniki badań nad sztuczną inteligencją mają posłużyć do opracowania ogólnokrajowego planu wdrożenia technologii, co może oznaczać znaczący krok w cyfryzacji i demokratyzacji dostępu do dokumentacji sądowej.
Źródło: Ministry of Justice / gov.uk